NEREDE O ESKİ RAMAZANLAR?

"Nerede o eski Ramazanlar!" serzenişi, aslında sadece geçen zamana değil, o zamanın içindeki samimiyete, komşuluğa ve o çocuksu heyecana duyulan bir özlemin dışavurumu. Zaman elbette akıp gidiyor, bizler de beraberinde dönüşüyoruz; ancak geleneklerin ruhunu hatırlamak, bugünü de o ruhla mayalamamıza vesile olabilir.

Ramazan denince zihnimizde canlanan o eski kareler; sadece kalabalık sofralardan ibaret değildi. O günler, ince elenip sık dokunmuş bir toplumsal zarafetin, "sağ elin verdiğini sol elin görmediği" bir gizli iyilik yarışının yaşandığı zamanlardı. Bugün teknolojiyle her şeye yakınız ama galiba o "yakınlık" hissini biraz özlüyoruz. ​​Eski Ramazanları bugünden ayıran en temel fark, iyiliğin "incelikle" sunulmasıydı. ​Diş Kirası: İftar sofrasına davet edilen misafirlere, ev sahibi tarafından küçük hediyeler veya keseler içinde paralar verilirdi. Mantığı ise muazzamdı: "Siz benim davetime geldiniz, benim sevap kazanmam için dişlerinizi yordunuz, bu da sizin hakkınızdır."  Zimem Defterleri: Varlıklı kişiler, tebdil-i kıyafetle mahalle bakkallarına gider, borç defterinin (zimem) rastgele sayfalarını açtırıp oradaki borçları öderdi. Ne borçlu borcunu kimin ödediğini bilirdi, ne de hayırsever kimi kurtardığını... ​Mahalle Kültürü ve Sosyal Kaynaşma ​Eskiden Ramazan, sadece evlerin içinde değil, sokaklarda yaşanırdı. ​Mahalle Sofraları: Kimin sofrasında ne piştiyse komşuya bir tabak mutlaka giderdi. "Komşusu açken tok yatan bizden değildir" düsturu, mutfaktaki kokunun hakkını vermekle başlardı. ​Direklerarası Eğlenceleri: Teravih namazı sonrası Şehzadebaşı ve çevresinde toplanan kalabalık; Karagöz-Hacivat, orta oyunu ve meddah gösterileriyle sahur vaktine kadar hem eğlenir hem de kültürel bir bağ kurardı. ​Mânilerin Sesi, Kandillerin Işığı ​O meşhur davulcuların mânileri sadece uyandırmak için değil, mahalleye neşe katmak içindi. Camilerin minareleri arasına gerilen Mahyalar, gökyüzüne asılan birer öğüt veya müjde gibi geceyi aydınlatırdı. Elektriğin olmadığı zamanlarda kandillerle süslenen o minareler, şehrin ruhunun da aydınlandığının işaretiydi. ​Sonuç: Zaman mı Değişti, Biz mi? ​Aslında değişen sadece araçlar. Bugün diş kirası yerine dijital hediye çekleri gönderiyor, mahya yerine sosyal medyada paylaşımlar yapıyoruz. Ama o eski tadı arıyorsak, bakmamız gereken yer eşyalar değil, insan ilişkilerindeki o samimiyettir. Belki de bu Ramazan, bir komşu kapısını çalmak veya bir borç silmek, o "eski Ramazanları" bugüne getirmenin en güzel yoludur. ​"Ramazan, biriktirmek değil; bölüşmektir. “Hayırlı ramazanlar...